Zniszczenia wojenne warszawskich mostów
W zwiastunie filmu zrealizowanego dla Muzeum Powstania Warszawskiego przez Platige Films, dobrze widoczne są zniszczenia, których doznało miasto w trakcie wojny. "Miasto Ruin" zostało zrealizowane na podstawie zdjęć lotniczych miasta z 1945 roku. Pozwoliło to na bardzo wierne oddanie destrukcji miasta.
Podczas działań wojennych przeprawy mostowe przez rzeki należą do jednych z najbardziej narażonych na zniszczenie obiektów strategicznych. Tak duża przeszkodą, jaką stanowi Wisła, bez mostów jest praktycznie nie do pokonania pod ostrzałem artyleryjskim. Prowokuje to broniących miasto do niszczenia przepraw.
Zniszczeniu w II wojnie światowej uległy także mosty w Warszawie. Przetrwały one pierwszą fazę działań wojennych. W trakcie kampanii wrześniowej Niemcy nie zdołali zniszczyć mostów. W tym czasie pomimo silnych bombardowań przeprawy pozostały bez większego uszczerbku.
Podczas okupacji liczba mostów nie uległa zmianie. Mosty służyły celom strategicznym. Podczas wojny w Warszawie funkcjonowały 2 mosty drogowe (Poniatowskiego oraz Kierbedzia) jak również trzy mosty kolejowe (podwójny most pod Cytadelą oraz Średnicowy). Dzięki tym przeprawom Niemcy mogli utrzymywać między innymi linie kolejowe prowadzące na front wschodni.
Mosty uległy poważnemu zniszczeniu dopiero podczas działań niemieckich w trakcie Powstania Warszawskiego. Niemcy rozpoczęli burzenie mostów 13 września 1944. Tego dnia zniszczone zostały: most Kierbedzia oraz most Średnicowy. Most im. Księcia Józefa Poniatowskiego wysadzono 16 września 1944. Podwójny most kolejowy w pobliżu Cytadeli także uległ zniszczeniu. Niemcy niszczyli mosty w obliczu zagrażającego ataku wojsk radzieckich.
W wyniku detonacji, które zniszczyły most Kierbedzia, uszkodzeniu uległy wszystkie przęsła. Ponadto silnym uszkodzeniom uległy również filary. Cały most w opisie strat powojennych uznany został za zniszczony.
Most Średnicowy, również uległ w trakcie detonacji całkowitemu zniszczeniu. Natomiast pozostałe mosty kolejowe, były zniszczone w nieco mniejszym stopniu. W ich przypadku zniszczenia objęły głównie przęsła oraz część filarów.
Most Poniatowskiego zniszczono w części. Całkowitej destrukcji uległy cztery z ośmiu przęseł. Pozostałe doznały mniej poważnym uszkodzeniom. Filary uległy zniszczeniom w mniejszym stopniu. Jedynie trzy z nich zostały uszkodzone. W przypadku tej przeprawy dotkliwe było także znaczne uszkodzenie wiaduktu dojazdowego od strony lewobrzeżnej Warszawy.
Pomimo silnych, niekiedy niemalże całkowitych, zniszczeń, w miejscu wszystkich przepraw funkcjonują do naszych czasów mosty. Na podporach mostu przy Cytadeli powstał most Gdański. Na miejscu mostu Kierbedzia wzniesiono Śląsko – Dąbrowski. Mosty Poniatowskiego oraz Średnicowy zostały odbudowane.
Także inne elementy infrastruktury związanej z Wisłą uległy zniszczeniu w trakcie działań wojennych. Wśród nich były porty rzeczne. Również wodociągi doznały dotkliwych zniszczeń. Jeśli chodzi o te ostatnie, to już w czasie Kampanii Wrześniowej część infrastruktury została zbombardowana. W trakcie działań podczas Powstania Warszawskiego zostały uszkodzone między innymi pompy rzeczne. Uruchomiono je dopiero po wojnie.
W 1939 przestały istnieć kluby sportowe nad Wisłą. Między innymi zniszczony całkowicie w pierwszym miesiący wojny basen Yacht Klubu przy Wybrzeżu Kościuszkowskim oraz Baseny na Wiśle.
Linki:
http://www.um.warszawa.pl/v_syrenka/ratusz/stratywojenne.php
http://um.warszawa.pl/v_syrenka/miasto/mosty.htm
